<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD Journal Publishing DTD v3.0 20080202//EN" "journalpublishing3.dtd">
<article article-type="research-article" dtd-version="3.0" xml:lang="es" xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink">
	<front>
		<journal-meta>
			<journal-id journal-id-type="publisher-id">REDC</journal-id>
			<journal-title-group>
				<journal-title>Revista Espa&#x00F1;ola de DOCUMENTACI&#x00D3;N CIENT&#x00CD;FICA</journal-title>
				<abbrev-journal-title>Rev. Esp. Doc. Cient.</abbrev-journal-title>
			</journal-title-group>
			<issn pub-type="epub">0210-0614</issn>
			<publisher>
				<publisher-name>Consejo Superior de Investigaciones Cient&#x00ED;ficas</publisher-name>
			</publisher>
		</journal-meta>
		<article-meta>
			<article-id pub-id-type="publisher-id">redc.2013.4.1009</article-id>
			<article-id pub-id-type="doi">10.3989/redc.2013.4.1009</article-id>
			<article-categories>
			<subj-group subj-group-type="heading">
			<subject>ESTUDIOS / RESEARCH STUDIES</subject>
			</subj-group>
			</article-categories>
			<title-group>
				<article-title>Dificultades en la Accesibilidad Web de las Universidades Espa&#x00F1;olas de acuerdo a la Norma WCAG 2.0</article-title>
				<trans-title-group xml:lang="en">
				<trans-title>The State of Web Accessibility in Spanish Universities according to WCAG 2.0</trans-title>
				</trans-title-group>
				<alt-title alt-title-type="running-head">Dificultades en la Accesibilidad Web</alt-title>
			</title-group>
			<contrib-group>
			  <contrib contrib-type="author" corresp="yes">
				<name>
				 <surname>Chac&#x00F3;n-Medina</surname>
				 <given-names>Antonio</given-names>
				</name>
				<xref ref-type="aff" rid="U1"/>
			  </contrib>	 
			  <contrib contrib-type="author" corresp="no">
				<name>
				 <surname>Chac&#x00F3;n-L&#x00F3;pez</surname>
				 <given-names>Helena</given-names>
				</name>
				<xref ref-type="aff" rid="U2"/>
			  </contrib>
			   <contrib contrib-type="author" corresp="no">
				<name>
				 <surname>L&#x00F3;pez-Justicia</surname>
				 <given-names>M. Dolores</given-names>
				</name>
				<xref ref-type="aff" rid="U2"/>
			  </contrib>
			  <contrib contrib-type="author" corresp="no">
				<name>
				 <surname>Fern&#x00E1;ndez-Jim&#x00E9;nez</surname>
				 <given-names>Carolina</given-names>
				</name>
				<xref ref-type="aff" rid="U2"/>
			  </contrib>
			  			 
			  <aff id="U1">Grupo APESDI (HUM-846), Departamento de Did&#x00E1;ctica y Organizaci&#x00F3;n Escolar. Universidad de Granada (Espa&#x00F1;a).</aff>
			  
			  <aff id="U2">Grupo APESDI (HUM-846). Departamento de Psicolog&#x00ED;a Evolutiva y de la Educaci&#x00F3;n. Universidad de Granada (Espa&#x00F1;a).</aff>

			</contrib-group>
			<author-notes>
			<corresp id="cor1">e-mail: <email xlink:href="chacon@ugr.es">chacon@ugr.es</email></corresp>
			</author-notes>
			
			<pub-date pub-type="collection">
			<year>2013</year>
			</pub-date>
			
			<volume>36</volume>
			<issue>4</issue>
		
			<elocation-id content-type="doi">10.3989/redc.2013.4.1009</elocation-id>
		
			<history>
				<date date-type="received">
					<day>27</day>
					<month>07</month>
					<year>2012</year>
				</date>
				<date date-type="rev-recd">
					<day>13</day>
					<month>03</month>
					<year>2013</year>
				</date>
				<date date-type="accepted">
					<day>21</day>
					<month>03</month>
					<year>2013</year>
				</date>
			</history>
		 
			<permissions>
			<copyright-statement>&#x00A9; 2013 CSIC</copyright-statement>
			<copyright-year>2013</copyright-year>
			<license license-type="open-access" xlink:href="http://creativecommons.org/licenses/by-nc/3.0/">
			<license-p>Este es un art&#x00ED;culo de acceso abierto distribuido bajo los t&#x00E9;rminos de la licencia Creative Commons Attribution-Non Commercial (by-nc) Spain 3.0.</license-p>
			</license>
			</permissions>
		
			<abstract xml:lang="es">
			<title>RESUMEN</title>
			<p>El prop&#x00F3;sito del estudio ha sido conocer posibles limitaciones en el nivel de accesibilidad de las p&#x00E1;ginas principales y de estudiantes, de los sitios web de 74 Universidades espa&#x00F1;olas, para lo cual se ha utilizado la herramienta TAW, que permite analizar, de acuerdo a la norma WCAG 2.0, la existencia de barreras en ellas. Despu&#x00E9;s de revisar autom&#x00E1;tica y manualmente los Principios, Pautas y Criterios de conformidad de la norma, en sus niveles de prioridad A y AA, un an&#x00E1;lisis porcentual constata que ni una sola de las universidades los supera en su totalidad en ninguna de las dos p&#x00E1;ginas analizadas, aunque la mejor situada en accesibilidad es la de Granada en ambas p&#x00E1;ginas, seguida de la de Alicante. Se concluye recomendando hacer chequeos y ajustes para resolver estos problemas y facilitar la accesibilidad web.</p>
			</abstract>
			<trans-abstract xml:lang="en">
			<title>ABSTRACT</title>
			<p>The purpose of the study has been to learn of possible limitations in the level of accessibility of 74 Spanish universities’ web sites.  The tool, TAW, was used to detect the existing barriers in each web, based on the WCAG 2.0 regulation. After an automatic and manual review of the principles, guidelines and criteria of priority levels A and AA, a percentage analysis showed that none of the universities surpassed these aspects entirely for either of the two web pages analysed, although the university with the best accessibility on both web pages was the University of Granada, followed by the University of Alicante. The study concludes by recommending revisions and adjustments to resolve these problems and to facilitate web accessibility. </p>
			</trans-abstract>
			<kwd-group xml:lang="es">
				<title>PALABRAS CLAVE</title>
				<kwd>Accesibilidad Web</kwd>
				<kwd>WCAG 2.0</kwd>
				<kwd>TAW</kwd>
				<kwd>discapacidad</kwd>
				<kwd>universidad</kwd>
			</kwd-group>
			<kwd-group xml:lang="en">
				<title>KEYWORDS</title>	
				<kwd>Web accessibility</kwd>
				<kwd>WCAG 2.0</kwd>
				<kwd>TA</kwd>
				<kwd>disability</kwd>
				<kwd>university</kwd>
			</kwd-group>
		</article-meta>
	</front>
	
	<body>
		<sec id="S1">
		<title>1. INTRODUCCI&#x00D3;N </title>
		
		<p>La red se ha convertido en el momento actual en un elemento capaz de favorecer la integraci&#x00F3;n social y laboral de las personas con discapacidad, desde el momento en que facilita la comunicaci&#x00F3;n, el acceso y procesamiento de la informaci&#x00F3;n, el desarrollo cognitivo, la participaci&#x00F3;n en &#x00E1;mbitos educativos y de ocio y el desempe&#x00F1;o de actividades laborales (Marqu&#x00E8;s, 2004). Por ello, facilitar el acceso a todos los recursos que ofrece Internet debe ser un objetivo fundamental, requiriendo el logro de un dise&#x00F1;o web accesible. </p>
		
		<p>La accesibilidad ha sido descrita como un mecanismo que asegura la igualdad de oportunidades (Harper y Yesilada, <xref ref-type="bibr" rid="CIT06">2008</xref>), asumiendo que una p&#x00E1;gina o sitio web es accesible cuando se dise&#x00F1;a para que sus contenidos y servicios est&#x00E9;n disponibles para cualquier usuario, independientemente de sus condiciones personales, o contexto de navegaci&#x00F3;n (Henry, <xref ref-type="bibr" rid="CIT08">2002</xref>), haciendo m&#x00E1;s f&#x00E1;cil tanto el acceso, como el uso del recurso (Hassan y Mart&#x00ED;n, <xref ref-type="bibr" rid="CIT07">2004</xref>); sin embargo, se ha constatado (Harper y Yesilada, <xref ref-type="bibr" rid="CIT06">2008</xref>) que las personas con discapacidad siguen teniendo dificultades para acceder a la web. </p>
		
		</sec>
		
		<sec id="S2">
		<title>2. ACCESIBILIDAD A LOS CONTENIDOS EN LA WEB. LA NORMA WCAG 2.0 </title>
		
		<p>La accesibilidad web responde a recomendaciones t&#x00E9;cnicas, establecidas fundamentalmente por la <italic>World Wide Web Consortium</italic> (W3C), cuyo objetivo es desarrollar est&#x00E1;ndares web, a trav&#x00E9;s de la creaci&#x00F3;n de directrices y estrategias (Greeff y Kotz&#x00E9;, <xref ref-type="bibr" rid="CIT05">2009</xref>). Desde ella, la WAI (Web Accessibility Initiative), propone una gu&#x00ED;a para hacer m&#x00E1;s accesibles las webs a personas con discapacidad, surgiendo en su seno el “Grupo de Trabajo de las Pautas de Accesibilidad al Contenido en la Web” (WCAG WG - Web<italic> Content Accessibility Guidelines Work Group</italic>).  </p>
		
		<p>Las WCAG 2.0 constituyen en la actualidad el referente normativo en materia de accesibilidad web. Estas normas, publicadas en 2008 por el W3C (WAI), suponen una continuaci&#x00F3;n y mejora de las WCAG 1.0, al ser m&#x00E1;s f&#x00E1;ciles de utilizar, entender (W3C, <xref ref-type="bibr" rid="CIT20">2006</xref>) y susceptibles de aplicaci&#x00F3;n en cualquier tecnolog&#x00ED;a. Entre sus ventajas tambi&#x00E9;n destaca el ser m&#x00E1;s precisas y verificables, tanto si usamos evaluaci&#x00F3;n autom&#x00E1;tica (software que analiza el c&#x00F3;digo de una p&#x00E1;gina web, devolviendo una serie de resultados), como con revisi&#x00F3;n manual mediante evaluadores humanos (Pinto, <xref ref-type="bibr" rid="CIT11">2011</xref>).  </p>
		
		<p>La norma WCAG 2.0 se estructura en tres niveles fundamentales: principios, pautas y criterios de conformidad (Fundaci&#x00F3;n Sidar, 2009). Estos tres niveles se complementan con una serie de t&#x00E9;cnicas recomendadas para obtener &#x00E9;xito en los diferentes criterios. En el nivel m&#x00E1;s alto contempla cuatro “<italic>principios”,</italic> los cuales contienen 12 “<italic>pautas</italic>”, y cada una de &#x00E9;stas se compone de un n&#x00FA;mero determinado de “<italic>criterios de conformidad</italic>” (61 en total), que constituyen los &#x00ED;tems a verificar. En los criterios se definen tres “<italic>niveles de conformidad</italic>”: A (el m&#x00E1;s bajo), AA y AAA (el m&#x00E1;s alto). Esta estructura se concreta como sigue: </p>
		
		<p>Principio 1. Perceptibilidad: el contenido informativo, as&#x00ED; como todos los elementos de la interfaz deben presentarse a los usuarios de manera que puedan percibirlos. Este principio contiene cuatro pautas, que se ocupan de: </p>
		
		<p>- <italic>Pauta 1.1</italic>: Proporcionar alternativas textuales para cualquier contenido no textual. Contiene un s&#x00F3;lo criterio de conformidad de nivel A. </p>
		
		<p>- <italic>Pauta 1.2</italic>: Proporcionar alternativas para el contenido multimedia. Est&#x00E1; formada por nueve criterios (tres de nivel A, dos de nivel AA y cuatro de nivel AAA). </p>
		
		<p>- <italic>Pauta 1.3</italic>: Presentaci&#x00F3;n del contenido de distintas formas, sin perder informaci&#x00F3;n ni estructura. Tiene tres criterios de nivel A. </p>
		
		<p>- <italic>Pauta 1.4</italic>: Facilitar a los usuarios ver y escuchar el contenido. Contiene dos criterios de nivel A, tres de nivel AA y cuatro de nivel AAA. </p>
		
		<p>Principio 2. Operabilidad: las funcionalidades del contenido deben estar dise&#x00F1;adas para poder ser realizadas a trav&#x00E9;s de un teclado, o una interfaz de &#x00E9;ste. Formado por cuatro pautas: </p>
		
		<p>- <italic>Pauta 2.1</italic>: Todas las funciones deben estar disponibles mediante teclado. Contiene dos criterios de nivel A y uno AAA. </p>
		
		<p>- <italic>Pauta 2.2</italic>: Permanencia del contenido durante suficiente tiempo para leerlo y usarlo. Formada por dos criterios de nivel A y tres de nivel AAA. </p>
		
		<p>- <italic>Pauta 2.3</italic>: Cuidado con formas que puedan provocar ataques epil&#x00E9;pticos, espasmos o convulsiones. Tiene un criterio de nivel A y uno AAA. </p>
		
		<p>- <italic>Pauta 2.4</italic>: Ayuda para navegar, localizar contenidos y determinar d&#x00F3;nde se encuentra. Formada por cuatro criterios de nivel A, tres de nivel AA y tres de nivel AAA. </p>
		
		<p>Principio 3. Comprensibilidad: El contenido y los controles de la interfaz de usuario han de ser comprensibles. Su contenido se estructura en torno a tres pautas: </p>
		
		<p>- <italic>Pauta 3.1</italic>: El contenido debe ser legible y comprensible. Contiene un criterio de nivel A, uno AA y tres AAA. </p>
		
		<p>- <italic>Pauta 3.2</italic>: La apariencia y la operabilidad de las p&#x00E1;ginas Web deben ser predecibles. Formada por dos criterios de nivel A, dos AA y uno de nivel AAA. </p>
		
		<p>- <italic>Pauta 3.3</italic>: Ayuda a los usuarios a evitar y corregir errores en la entrada de datos. Tiene dos criterios en cada uno de los niveles (A, AA y AAA). </p>
		
		<p>Principio 4. Robustez: El contenido debe estar dise&#x00F1;ado para que funcione con las diferentes tecnolog&#x00ED;as, incluidas las ayudas t&#x00E9;cnicas. Est&#x00E1; formado por una sola pauta que contiene dos criterios de nivel A. </p>
		
		</sec>
		
		<sec id="S3">
		<title>3. DIFICULTADES EN LA ACCESIBILIDAD A LA WEB </title>
		
		<p>Teniendo en cuenta las referidas normativas, se han formulado diferentes leyes internacionales y nacionales tratando de garantizar la igualdad de oportunidades en relaci&#x00F3;n a la tecnolog&#x00ED;a de la informaci&#x00F3;n y la comunicaci&#x00F3;n (Ribera, T&#x00E9;rmens y Fr&#x00ED;as, <xref ref-type="bibr" rid="CIT12">2009</xref>; Rocha, Cobo y Alonso, <xref ref-type="bibr" rid="CIT13">2011</xref>). Pero a pesar del soporte legal existente, su incumplimiento est&#x00E1; propiciando desde hace unos a&#x00F1;os la aparici&#x00F3;n de una nueva forma de exclusi&#x00F3;n social (Alba, Ruiz y Zubillaga, <xref ref-type="bibr" rid="CIT01">2003</xref>); observ&#x00E1;ndose que las personas con discapacidad (al igual que las personas mayores), aun disponiendo de los medios materiales y de la formaci&#x00F3;n adecuada para hacer uso de la red, encuentran dificultades. Situaci&#x00F3;n observada, igualmente, en la educaci&#x00F3;n superior (Alba y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT01">2003</xref>; Ribera y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT12">2009</xref>; T&#x00E9;rmens y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT17">2003</xref>; T&#x00E9;rmens, <xref ref-type="bibr" rid="CIT18">2002</xref>; Toledo, <xref ref-type="bibr" rid="CIT19">2001</xref>). No obstante, en este contexto un dise&#x00F1;o accesible deber&#x00ED;a ser considerado prioritario, porque los estudios universitarios se encuentran en el &#x00FA;ltimo eslab&#x00F3;n formativo y porque la presencia de alumnado con discapacidad va en progresivo aumento. Este hecho puede provocar que algunos de estos estudiantes experimenten serias dificultades para utilizar la web, debido a la combinaci&#x00F3;n de diferentes tipos de barreras sobre las que poco se ha investigado.  </p>
		
		<p>En Espa&#x00F1;a, varios trabajos han analizado el nivel de accesibilidad y la forma en que se presenta la informaci&#x00F3;n en las distintas web de las universidades, tanto p&#x00FA;blicas como privadas (Alba y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT01">2003</xref>; Ribera y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT12">2009</xref>; Rocha y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT13">2011</xref>; Rodr&#x00ED;guez y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT14">2006</xref>; T&#x00E9;rmens y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT17">2003</xref>; T&#x00E9;rmens, <xref ref-type="bibr" rid="CIT18">2002</xref>; Toledo, <xref ref-type="bibr" rid="CIT19">2001</xref>), de acuerdo con la norma WCAG 1.0, constat&#x00E1;ndose un bajo grado de cumplimiento y seguimiento de las recomendaciones internacionales y nacionales para favorecer la accesibilidad de los sitios web. La detecci&#x00F3;n de estas dificultades ha sido posible gracias a la aparici&#x00F3;n de diferentes instrumentos, entre los m&#x00E1;s utilizados para realizar esta funci&#x00F3;n, de acuerdo con las WCAG 2.0, se encuentra el Test de Accesibilidad Web (TAW) (Serrano, Moratilla y Olmeda, <xref ref-type="bibr" rid="CIT16">2010</xref>). </p>
		
		</sec>
		
		<sec id="S4">
		<title>4. OBJETIVOS DEL ESTUDIO </title>
		
		<p>Dada la repercusi&#x00F3;n que puede tener el incumplimiento de la normativa en el acceso a la web de las personas con discapacidad (Alba y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT01">2003</xref>; Ribera y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT12">2009</xref>; T&#x00E9;rmens y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT17">2003</xref>; T&#x00E9;rmens, <xref ref-type="bibr" rid="CIT18">2002</xref>; Toledo, <xref ref-type="bibr" rid="CIT19">2001</xref>), nos hemos marcado como principal objetivo en el presente trabajo: analizar el nivel de accesibilidad de las p&#x00E1;ginas principales y de estudiantes de los sitios web de las Universidades espa&#x00F1;olas (tanto p&#x00FA;blicas como privadas) de acuerdo con la norma actual, para conocer si se mantienen los fallos detectados en estudios previos o se han implementado soluciones. Se pretende, igualmente, comprobar cu&#x00E1;les son los problemas o errores que se presentan con mayor frecuencia y el nivel de cumplimiento de la normativa vigente en materia de accesibilidad web. </p>
		
		</sec>
		
		
		<sec id="S5">
		<title>5. MATERIAL Y M&#x00C9;TODO</title>
		
		<sec id="S5.1">
		<title>Muestra </title>
		
		<p>La muestra del estudio ha estado constituida por la totalidad de las Universidades espa&#x00F1;olas: 54 p&#x00FA;blicas y 20 privadas. </p>
		</sec>
		
		<sec id="S5.2">
		<title>Instrumento </title>
		
		<p>El software usado para el estudio es el TAW, herramienta desarrollada por la Unidad de Accesibilidad Web de la Fundaci&#x00F3;n CTIC (Centro Tecnol&#x00F3;gico de la Informaci&#x00F3;n y la Comunicaci&#x00F3;n), con la colaboraci&#x00F3;n del CEAPAT (Garc&#x00ED;a, <xref ref-type="bibr" rid="CIT04">2006</xref>).  </p>
		
		<p>Entre las herramientas de la familia TAW, hemos usado la denominada “TAW3 Online (WCAG 2.0)”, que permite revisar la accesibilidad de una determinada URL, bajo la norma WCAG 2.0; generando un informe HTML. El software ofrece la posibilidad de personalizar el an&#x00E1;lisis eligiendo el nivel de exigencia (A, AA y AAA) y de revisar las diferentes tecnolog&#x00ED;as que pueden incorporar los sitios web (HTML, CSS y Javascript). El informe muestra cuatro pesta&#x00F1;as (Fundaci&#x00F3;n CTIC, <xref ref-type="bibr" rid="CIT02">s.f.</xref>):  </p>
		
		<p><italic>- Resumen</italic>: visi&#x00F3;n general con el total de errores (correcciones necesarias), advertencias (deben revisarse manualmente) y puntos no verificados (que requieren un an&#x00E1;lisis manual completo).  </p>
		
		<p><italic>- Vista marcada</italic>: muestra sobre la p&#x00E1;gina web, las incidencias detectadas. </p>
		
		<p><italic>- Detalle</italic>: informa del n&#x00FA;mero de l&#x00ED;nea de c&#x00F3;digo que contiene la incidencia y enlaza al sitio del W3C en el que se alude a las t&#x00E9;cnicas relacionadas. </p>
		
		<p><italic>- Listado</italic>: resumen agrupado por cada uno de los principios b&#x00E1;sicos, en formato de tabla, que indica el resultado obtenido en cada una de las pautas y criterios. </p>
		
		<p>Posteriormente se ha utilizado el complemento “Web Developer (v.1.1.9)” (extensi&#x00F3;n para navegadores web basados en Mozilla Firefox), que proporciona una serie de utilidades de edici&#x00F3;n y depuraci&#x00F3;n para desarrolladores web. Esta herramienta se presenta como una barra del navegador con men&#x00FA;s extensibles, desde los que es posible acceder a los distintos elementos de la p&#x00E1;gina para efectuar su comprobaci&#x00F3;n. </p>
		
		</sec>
		
		<sec id="S5.3">
		<title>Procedimiento </title>
		
		<p>Se parte de un estudio previo (tipo encuesta mediante el software “LimeSurvey”) con una muestra de 745 estudiantes, de distintas titulaciones, de la Facultad de Ciencias de la Educaci&#x00F3;n de la Universidad de Granada (UGR), realizado por los autores durante el mes de octubre de 2011; del que se desprende que las dos p&#x00E1;ginas usadas de forma directa para entrar en el sitio de esta universidad son la p&#x00E1;gina Principal y su enlace a la de Estudiantes. Aunque los resultados no pueden extenderse sin m&#x00E1;s al resto de universidades, no obstante, orientaron en el procedimiento a seguir en el an&#x00E1;lisis siguiente. Posteriormente, se constat&#x00F3;, mediante el acceso al sitio web, que el 91,89 % (68 de 74) de las universidades espa&#x00F1;olas cuentan con enlaces directos en su p&#x00E1;gina principal a p&#x00E1;ginas de “Estudiantes” o “Alumnos”; lo que permiti&#x00F3; elegir para el an&#x00E1;lisis estas dos p&#x00E1;ginas en cada universidad. En el 8,11% restante de casos se analizaron la Principal y la de “Estudios”. El motivo de centrar la atenci&#x00F3;n en los alumnos se debe a que su n&#x00FA;mero es muy superior al resto de colectivos. </p>
		
		<p>Seguidamente, se inici&#x00F3; el proceso de an&#x00E1;lisis, procedi&#x00E9;ndose a realizar el volcado manual de datos en una plantilla de una hoja de c&#x00E1;lculo (Microsoft Excel, v. 14.2.2 para Mac). El tratamiento de la informaci&#x00F3;n obtenida consisti&#x00F3;, fundamentalmente, en c&#x00E1;lculos porcentuales sobre los diferentes datos aportados por el programa. </p>
		
		<p>Para llevar a cabo el an&#x00E1;lisis autom&#x00E1;tico, se proporcion&#x00F3; al programa la URL de las p&#x00E1;ginas principales y de estudiantes del sitio web de cada una de las universidades, analiz&#x00E1;ndose las p&#x00E1;ginas de cada uno de ellos; seleccionando como opci&#x00F3;n el “nivel de exigencia” AA, y como “tecnolog&#x00ED;as soportadas”, el c&#x00F3;digo HTML y las hojas de estilo CSS. No se seleccion&#x00F3; el nivel AAA (m&#x00E1;xima exigencia), ya que desde el W3C recomiendan, como pol&#x00ED;tica general, no exigirlo porque en algunos contenidos no es posible satisfacer todos sus criterios de conformidad (Fundaci&#x00F3;n Sidar, 2009). </p>
		
		<p>A continuaci&#x00F3;n se complet&#x00F3; el an&#x00E1;lisis con los resultados de la revisi&#x00F3;n manual. </p>
		
		<p>El an&#x00E1;lisis autom&#x00E1;tico de los diferentes sitios web se realiz&#x00F3; durante los meses de noviembre y diciembre de 2011; mientras que la revisi&#x00F3;n manual de los diferentes errores detectados, y de las p&#x00E1;ginas de imposible comprobaci&#x00F3;n autom&#x00E1;tica, se hizo desde enero a mayo de 2012.  </p>
		
		<p>Del an&#x00E1;lisis autom&#x00E1;tico, llevado a cabo con TAW–WCAG 2.0 Beta, extraemos resultados acerca de: 1. Criterios de conformidad que se cumplen; 2. Problemas o errores encontrados en ellos; 3. Criterios que requieren de revisi&#x00F3;n manual; 4. P&#x00E1;ginas que no se han podido analizar; 5. P&#x00E1;ginas a las que no procede aplicar los criterios de an&#x00E1;lisis, por no contener el tipo de elementos que se analizan en ellos.  </p>
		
		<p>Para la revisi&#x00F3;n manual partimos del listado que ofrece la herramienta en la pesta&#x00F1;a “Detalle”, en la que se se&#x00F1;alan los n&#x00FA;meros de l&#x00ED;nea que conviene revisar, con la ayuda del complemento “Web Developer”. Durante este proceso, cuando alguno de los criterios para una p&#x00E1;gina presentaba el primer error se deten&#x00ED;a el an&#x00E1;lisis, por tanto en esta revisi&#x00F3;n no se ha contabilizado el n&#x00FA;mero de errores hallados, sino el cumplimiento o no del criterio. </p>
		
		</sec>
		
		</sec>
		
		
		<sec id="S6">
		<title>6. RESULTADOS </title>
		
		<p>Se detallan primeramente los resultados porcentuales del an&#x00E1;lisis autom&#x00E1;tico de las p&#x00E1;ginas:  </p>
		
		<p>1. Conjunto de criterios en los que TAW de manera autom&#x00E1;tica determina que “<italic>no se han encontrado errores</italic>”, y el porcentaje de universidades que los satisfacen (<xref ref-type="table" rid="T1">Tabla I</xref>). En el grupo de criterios de nivel AA s&#x00F3;lo aparece uno (el 1.4.4) que se cumple en parte del conjunto de universidades (14,86 % - 11 universidades), en ambas p&#x00E1;ginas, aunque no son las mismas. </p>
		
		<table-wrap id="T1">
		<label>Tabla I</label>
		<caption>
		<title>&#x00CD;tems que, seg&#x00FA;n el an&#x00E1;lisis autom&#x00E1;tico de TAW, se cumplen en su totalidad o en parte, n&#x00FA;mero de universidades en las que se cumple y porcentaje</title>
		</caption>
		<table frame="hsides" rules="groups">
        <thead>
		
			<tr>
				<th></th>
				<th  colspan="2">
					<p>Principal</p>
				</th>
				<th  colspan="2">
					<p>Estudiantes</p>
				</th>
			</tr>
		</thead>
		
		<tbody>		
			<tr>
				<th>
					<p>&#x00CD;tem</p>
				</th>
				<th>
					<p>Cumple</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
				<th>
					<p>Cumple</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
			</tr>
         
			<tr>
				<td>
					<p>1.1.1 Contenido no textual</p>
				</td>
				<td>
					<p>1</p>
				</td>
				<td>
					<p>1,35</p>
				</td>
				<td>
					<p>1</p>
				</td>
				<td>
					<p>1,35</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.3.1 Informaci&#x00F3;n y relaciones</p>
				</td>
				<td>
					<p>18</p>
				</td>
				<td>
					<p>24,32</p>
				</td>
				<td>
					<p>14</p>
				</td>
				<td>
					<p>18,92</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.3.2 Secuencia significativa</p>
				</td>
				<td>
					<p>3</p>
				</td>
				<td>
					<p>4,05</p>
				</td>
				<td>
					<p>4</p>
				</td>
				<td>
					<p>5,41</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.4.4 Cambio de tama&#x00F1;o de texto</p>
				</td>
				<td>
					<p>11</p>
				</td>
				<td>
					<p>14,86</p>
				</td>
				<td>
					<p>11</p>
				</td>
				<td>
					<p>14,86</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>2.4.4 Prop&#x00F3;sito de los enlaces (en contexto)</p>
				</td>
				<td>
					<p>21</p>
				</td>
				<td>
					<p>28,38</p>
				</td>
				<td>
					<p>13</p>
				</td>
				<td>
					<p>17,57</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.1.1 Idioma de la p&#x00E1;gina</p>
				</td>
				<td>
					<p>54</p>
				</td>
				<td>
					<p>72,97</p>
				</td>
				<td>
					<p>53</p>
				</td>
				<td>
					<p>71,62</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.3.2 Etiquetas o instrucciones</p>
				</td>
				<td>
					<p>41</p>
				</td>
				<td>
					<p>55,41</p>
				</td>
				<td>
					<p>37</p>
				</td>
				<td>
					<p>50</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>4.1.1 Procesamiento</p>
				</td>
				<td>
					<p>7</p>
				</td>
				<td>
					<p>9,46</p>
				</td>
				<td>
					<p>5</p>
				</td>
				<td>
					<p>6,76</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>4.1.2 Nombre, funci&#x00F3;n, valor (interfaz usuario)</p>
				</td>
				<td>
				</td>
				<td>
				</td>
				<td>
					<p>1</p>
				</td>
				<td>
					<p>1,35</p>
				</td>
			</tr>
		 
		 </tbody>
		 </table>
		 </table-wrap>		<!-- FIN TABLA I -->
		
		<p>En el bloque de nivel A, encontramos el mayor n&#x00FA;mero de criterios que se cumplen parcialmente (8 en la p&#x00E1;gina principal y 9 en la de estudiantes). El nivel de cumplimiento en la p&#x00E1;gina principal, oscila entre el 72,97 % (54 universidades) del criterio 3.1.1, y el 1,35 % (1 universidad) del criterio 1.1.1; mientras que en la p&#x00E1;gina de estudiantes, se sit&#x00FA;a en el 71,62 % (53 universidades), en el criterio 3.1.1, y el 1,35 % del 1.1.1 y del 4.1.2 (1 universidad). </p>
		
		<p>2. Conjunto de errores o problemas de accesibilidad encontrados por TAW (mediante an&#x00E1;lisis autom&#x00E1;tico) en las diferentes p&#x00E1;ginas: aparecen errores en tres criterios del Principio de “Perceptibilidad”, tres en el de “Operabilidad” (aunque los &#x00ED;tems 2.1.2 y 2.4.2 realmente no sean muy representativos), tres en el de “Comprensi&#x00F3;n” y dos en el de “Robustez”. Observamos, por tanto, errores en todos los principios (<xref ref-type="table" rid="T2">Tabla II</xref>). </p>
		
		<table-wrap id="T2">
		<label>Tabla II</label>
		<caption>
		<title>&#x00CD;tems en los que TAW, realizando el an&#x00E1;lisis autom&#x00E1;tico, ha encontrado errores (n&#x00FA;mero de universidades, porcentaje de las mismas y n&#x00FA;mero de ellos)</title>
		</caption>
		 <table frame="hsides" rules="groups">
        <thead>
			<tr>
				<th></th>
				<th  colspan="3">
					<p>Principal</p>
				</th>
				<th  colspan="3">
					<p>Estudiantes</p>
				</th>
			</tr>
		
		</thead>
        
		<tbody>
			<tr>
				<th>
					<p>&#x00CD;tem</p>
				</th>
				<th>
					<p>Univ.</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
				<th>
					<p>Errores</p>
				</th>
				<th>
					<p>Univ.</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
				<th>
					<p>Errores</p>
				</th>
			</tr>
		
         
			<tr>
							<td>
								<p>1.1.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>60</p>
							</td>
							<td>
								<p>81,08</p>
							</td>
							<td>
								<p>354</p>
							</td>
							<td>
								<p>56</p>
							</td>
							<td>
								<p>75,58</p>
							</td>
							<td>
								<p>257</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.3.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>51</p>
							</td>
							<td>
								<p>68,92</p>
							</td>
							<td>
								<p>359</p>
							</td>
							<td>
								<p>53</p>
							</td>
							<td>
								<p>71,62</p>
							</td>
							<td>
								<p>504</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.4.4</p>
							</td>
							<td>
								<p>41</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,41</p>
							</td>
							<td>
								<p>433</p>
							</td>
							<td>
								<p>43</p>
							</td>
							<td>
								<p>58,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>317</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.1.2</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p>1,35</p>
							</td>
							<td>
								<p>1</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.2</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2</p>
							</td>
							<td>
								<p>2,70</p>
							</td>
							<td>
								<p>2</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.4</p>
							</td>
							<td>
								<p>39</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,70</p>
							</td>
							<td>
								<p>338</p>
							</td>
							<td>
								<p>40</p>
							</td>
							<td>
								<p>54,05</p>
							</td>
							<td>
								<p>218</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.1.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>18</p>
							</td>
							<td>
								<p>24,32</p>
							</td>
							<td>
								<p>18</p>
							</td>
							<td>
								<p>20</p>
							</td>
							<td>
								<p>27,03</p>
							</td>
							<td>
								<p>21</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.2.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>16</p>
							</td>
							<td>
								<p>21,62</p>
							</td>
							<td>
								<p>19</p>
							</td>
							<td>
								<p>15</p>
							</td>
							<td>
								<p>20,27</p>
							</td>
							<td>
								<p>16</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.3.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>23</p>
							</td>
							<td>
								<p>31,08</p>
							</td>
							<td>
								<p>30</p>
							</td>
							<td>
								<p>25</p>
							</td>
							<td>
								<p>33,78</p>
							</td>
							<td>
								<p>34</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>4.1.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>47</p>
							</td>
							<td>
								<p>63,51</p>
							</td>
							<td>
								<p>632</p>
							</td>
							<td>
								<p>45</p>
							</td>
							<td>
								<p>60,81</p>
							</td>
							<td>
								<p>445</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>4.1.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>31</p>
							</td>
							<td>
								<p>41,89</p>
							</td>
							<td>
								<p>56</p>
							</td>
							<td>
								<p>31</p>
							</td>
							<td>
								<p>41,89</p>
							</td>
							<td>
								<p>50</p>
							</td>
						</tr>
		 
		 </tbody>
		 </table>
		 </table-wrap>
		
		<p>3. Criterios para los se requiere verificaci&#x00F3;n manual (<xref ref-type="table" rid="T3">Tabla III</xref>) para asegurarse de su cumplimiento, ya que el programa no lo hace de forma segura. En esta situaci&#x00F3;n tambi&#x00E9;n encontramos criterios de todos los principios. El porcentaje total de p&#x00E1;ginas a revisar parcialmente de forma manual es del 38,19 % en el caso de la principal, y del 41,76 % en la de estudiantes. </p>
		
		<table-wrap id="T3">
		<label>Tabla III</label>
		<caption>
		<title>N&#x00FA;mero de p&#x00E1;ginas en las que TAW recomienda la revisi&#x00F3;n manual de algunos criterios, porcentaje sobre el total de p&#x00E1;ginas a analizar en cada Principio en la p&#x00E1;gina Principal y en la de Estudiantes</title>
		</caption>
		 <table frame="hsides" rules="groups">
        
		<thead>
			<tr>
				<th>
				</th>
				<th>
				</th>
				<th  colspan="4">
					<p>Principio 1</p>
				</th>
				<th  colspan="2">
					<p>Principio 2</p>
				</th>
				<th>
					<p>Principio 3</p>
				</th>
				<th>
					<p>Principio 4</p>
				</th>
			</tr>
        
		</thead>
        <tbody>
         
			<tr>
				<td>
				</td>
				<td>
					<p>Pauta</p>
				</td>
				<td>
					<p>1.1</p>
				</td>
				<td>
					<p>1.2</p>
				</td>
				<td>
					<p>1.3</p>
				</td>
				<td>
					<p>1.4</p>
				</td>
				<td>
					<p>2.1</p>
				</td>
				<td>
					<p>2.4</p>
				</td>
				<td>
					<p>3.3</p>
				</td>
				<td>
					<p>4.1</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td  rowspan="2">
					<p>Principal</p>
				</td>
				<td>
					<p>Nº</p>
				</td>
				<td>
					<p>13</p>
				</td>
				<td>
					<p>30</p>
				</td>
				<td>
					<p>71</p>
				</td>
				<td>
					<p>28</p>
				</td>
				<td>
					<p>23</p>
				</td>
				<td>
					<p>271</p>
				</td>
				<td>
					<p>191</p>
				</td>
				<td>
					<p>21</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>%</p>
				</td>
				<td>
					<p>17,57</p>
				</td>
				<td>
					<p>8,11</p>
				</td>
				<td>
					<p>47,97</p>
				</td>
				<td>
					<p>18,92</p>
				</td>
				<td>
					<p>15,54</p>
				</td>
				<td>
					<p>61,04</p>
				</td>
				<td>
					<p>86,04</p>
				</td>
				<td>
					<p>14,19</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td  rowspan="2">
					<p>Estudiantes</p>
				</td>
				<td>
					<p>Nº</p>
				</td>
				<td>
					<p>17</p>
				</td>
				<td>
					<p>15</p>
				</td>
				<td>
					<p>72</p>
				</td>
				<td>
					<p>20</p>
				</td>
				<td>
					<p>21</p>
				</td>
				<td>
					<p>272</p>
				</td>
				<td>
					<p>177</p>
				</td>
				<td>
					<p>24</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>%</p>
				</td>
				<td>
					<p>22,97</p>
				</td>
				<td>
					<p>4,05</p>
				</td>
				<td>
					<p>48,75</p>
				</td>
				<td>
					<p>27,03</p>
				</td>
				<td>
					<p>28,38</p>
				</td>
				<td>
					<p>61,26</p>
				</td>
				<td>
					<p>79,73</p>
				</td>
				<td>
					<p>32,43</p>
				</td>
			</tr>
		 
		 </tbody>
		 </table>
		 </table-wrap>			<!-- FINAL TABLA III -->
		
		<p>4. El programa detecta un alto n&#x00FA;mero de criterios en los que da como resultado “<italic>Imposible realizar comprobaci&#x00F3;n autom&#x00E1;tica</italic>” (<xref ref-type="table" rid="T4">Tabla IV</xref>), por lo que posteriormente se realizar&#x00E1; tambi&#x00E9;n una revisi&#x00F3;n manual de los mismos. Hay 13 criterios en la p&#x00E1;gina principal y 12 en la de estudiantes en los que el programa no puede realizar el an&#x00E1;lisis en ninguna de las universidades. Teniendo en cuenta el total de criterios en los niveles A y AA (38), y el n&#x00FA;mero de ellos que aparecen como “<italic>imposibles de analizar</italic>” (<xref ref-type="table" rid="T4">Tabla IV</xref>), el porcentaje sobre el que ser&#x00E1; necesario hacer revisi&#x00F3;n es del 43,50 %. </p>
		
		<table-wrap id="T4">
		<label>Tabla IV</label>
		<caption>
		<title>Criterios de cada Principio (P1, P2, P3 y P4) en los que TAW da como resultado “Imposible realizar comprobaci&#x00F3;n autom&#x00E1;tica”,  porcentaje y n&#x00FA;mero de universidades</title>
		</caption>
		 <table frame="hsides" rules="groups">
        <thead>
		
			<tr>
				<th></th>
				<th></th>
				<th  colspan="2">
					<p>Principal</p>
				</th>
				<th  colspan="2">
					<p>Estudiantes</p>
				</th>
			</tr>
			
		</thead>
        
		<tbody>
			
			<tr>
				<th>
					<p>Principio </p>
				</th>
				<th>
					<p>Criterio</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
				<th>
					<p>nº</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
				<th>
					<p>nº</p>
				</th>
			</tr>
 		         
			<tr>
				<td  rowspan="4">
					<p>P1</p>
				</td>
				<td>
					<p>1.3.3- Caracter&#x00ED;sticas sensoriales</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.4.1- Uso del color</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.4.3- Contraste (texto, imagen, logotipos)</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.4.5- Im&#x00E1;genes de texto</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td  rowspan="9">
					<p>P2</p>
				</td>
				<td>
					<p>2.1.1- Operabilidad a trav&#x00E9;s de teclado</p>
				</td>
				<td>
					<p>68,92</p>
				</td>
				<td>
					<p>51</p>
				</td>
				<td>
					<p>71,62</p>
				</td>
				<td>
					<p>53</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>2.1.2- Posicionamiento del foco mediante teclado</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>98,65</p>
				</td>
				<td>
					<p>73</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>2.2.1- Ajuste del tiempo</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>2.2.2- Acci&#x00F3;nes para contenidos con movimiento</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>2.3.1- Umbral de tres destellos</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>2.4.1- Evitar bloques repetidos en varias p&#x00E1;ginas</p>
				</td>
				<td>
					<p>45,95</p>
				</td>
				<td>
					<p>34</p>
				</td>
				<td>
					<p>58,11</p>
				</td>
				<td>
					<p>43</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>2.4.3- Posicionamiento secuencial del foco</p>
				</td>
				<td>
					<p>16,22</p>
				</td>
				<td>
					<p>12</p>
				</td>
				<td>
					<p>15,57</p>
				</td>
				<td>
					<p>13</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>2.4.5- M&#x00FA;ltiples caminos de navegaci&#x00F3;n</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>2.4.7- Foco visible</p>
				</td>
				<td>
					<p>77,03</p>
				</td>
				<td>
					<p>57</p>
				</td>
				<td>
					<p>74,32</p>
				</td>
				<td>
					<p>55</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td  rowspan="8">
					<p>P3</p>
				</td>
				<td>
					<p>3.1.1- Idioma de la p&#x00E1;gina</p>
				</td>
				<td>
					<p>2,7</p>
				</td>
				<td>
					<p>2</p>
				</td>
				<td>
					<p>1,35</p>
				</td>
				<td>
					<p>1</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.1.2- Idioma de las partes de la p&#x00E1;gina</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.2.1- Cambios al recibir el foco</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.2.2- Cambios al recibir una entrada</p>
				</td>
				<td>
					<p>78,38</p>
				</td>
				<td>
					<p>58</p>
				</td>
				<td>
					<p>79,73</p>
				</td>
				<td>
					<p>59</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.2.3- Coherencia en la navegaci&#x00F3;n</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.2.4- Identificaci&#x00F3;n de componentes de igual funci&#x00F3;n</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.3.3- Sugerencias ante errores</p>
				</td>
				<td>
					<p>1,35</p>
				</td>
				<td>
					<p>1</p>
				</td>
				<td>
				</td>
				<td>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.3.4- Prevenci&#x00F3;n de errores</p>
				</td>
				<td>
					<p>1,35</p>
				</td>
				<td>
					<p>1</p>
				</td>
				<td>
				</td>
				<td>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>P4</p>
				</td>
				<td>
					<p>4.1.2- Nombre, funci&#x00F3;n y valor</p>
				</td>
				<td>
					<p>56,76</p>
				</td>
				<td>
					<p>42</p>
				</td>
				<td>
					<p>56,76</p>
				</td>
				<td>
					<p>42</p>
				</td>
			</tr>
		 
		 </tbody>
		 </table>
		 </table-wrap>			<!-- FINAL TABLA IV -->
		
		<p>5. Criterios en los que no procede la realizaci&#x00F3;n del an&#x00E1;lisis, por no contener la p&#x00E1;gina los elementos susceptibles de an&#x00E1;lisis, fundamentalmente contenidos de car&#x00E1;cter multimedia. Encontramos 12 criterios (31,58 %), en los niveles de prioridad contemplados (<xref ref-type="table" rid="T5">Tabla V</xref>), si bien no inciden con la misma frecuencia en todas la universidades. </p>
		
		<table-wrap id="T5">
		<label>Tabla V</label>
		<caption>
		<title>Criterios que TAW califica como “na: no aplicable”,  porcentaje y n&#x00FA;mero de universidades en las que se presenta</title>
		</caption>
		 <table frame="hsides" rules="groups">
        
		<thead>
			<tr>
				<th></th>
				<th></th>
				<th  colspan="2">
					<p>Principal</p>
				</th>
				<th  colspan="2">
					<p>Estudiantes</p>
				</th>
			</tr>
			
		</thead>
        <tbody>
			<tr>
				<th>
					<p>Criterio</p>
				</th>
				<th>
				</th>
				<th>
					<p>na*</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
				<th>
					<p>na*</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
			</tr>
        
		         
			<tr>
				<td>
					<p>1.2.1</p>
				</td>
				<td>
					<p>S&#x00F3;lo audio y s&#x00F3;lo v&#x00ED;deo (grabado)</p>
				</td>
				<td>
					<p>68</p>
				</td>
				<td>
					<p>91,89</p>
				</td>
				<td>
					<p>71</p>
				</td>
				<td>
					<p>95,95</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.2.2</p>
				</td>
				<td>
					<p>Subt&#x00ED;tulos (grabados)</p>
				</td>
				<td>
					<p>68</p>
				</td>
				<td>
					<p>91,89</p>
				</td>
				<td>
					<p>71</p>
				</td>
				<td>
					<p>95,95</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.2.3</p>
				</td>
				<td>
					<p>Audiodescripci&#x00F3;n o Alternativa (grab.)</p>
				</td>
				<td>
					<p>68</p>
				</td>
				<td>
					<p>91,89</p>
				</td>
				<td>
					<p>71</p>
				</td>
				<td>
					<p>95,95</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.2.4</p>
				</td>
				<td>
					<p>Subt&#x00ED;tulos (en directo)</p>
				</td>
				<td>
					<p>68</p>
				</td>
				<td>
					<p>91,89</p>
				</td>
				<td>
					<p>71</p>
				</td>
				<td>
					<p>95,95</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.2.5</p>
				</td>
				<td>
					<p>Audiodescripci&#x00F3;n (grabado)</p>
				</td>
				<td>
					<p>68</p>
				</td>
				<td>
					<p>91,89</p>
				</td>
				<td>
					<p>71</p>
				</td>
				<td>
					<p>95,95</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.3.2</p>
				</td>
				<td>
					<p>Secuencia significativa</p>
				</td>
				<td>
					<p>5</p>
				</td>
				<td>
					<p>6,76</p>
				</td>
				<td>
					<p>5</p>
				</td>
				<td>
					<p>6,76</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>1.4.2</p>
				</td>
				<td>
					<p>Control del audio</p>
				</td>
				<td>
					<p>68</p>
				</td>
				<td>
					<p>91,89</p>
				</td>
				<td>
					<p>74</p>
				</td>
				<td>
					<p>100</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>2.4.6</p>
				</td>
				<td>
					<p>Encabezados y etiquetas</p>
				</td>
				<td>
					<p>10</p>
				</td>
				<td>
					<p>13,51</p>
				</td>
				<td>
					<p>6</p>
				</td>
				<td>
					<p>8,11</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.3.1</p>
				</td>
				<td>
					<p>Identificaci&#x00F3;n de errores</p>
				</td>
				<td>
					<p>9</p>
				</td>
				<td>
					<p>12,16</p>
				</td>
				<td>
					<p>15</p>
				</td>
				<td>
					<p>20,27</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.3.2</p>
				</td>
				<td>
					<p>Etiquetas o instrucciones</p>
				</td>
				<td>
					<p>10</p>
				</td>
				<td>
					<p>13,51</p>
				</td>
				<td>
					<p>12</p>
				</td>
				<td>
					<p>16,22</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.3.3</p>
				</td>
				<td>
					<p>Sugerencias ante errores</p>
				</td>
				<td>
					<p>10</p>
				</td>
				<td>
					<p>13,51</p>
				</td>
				<td>
					<p>15</p>
				</td>
				<td>
					<p>20,27</p>
				</td>
			</tr>
			<tr>
				<td>
					<p>3.3.4</p>
				</td>
				<td>
					<p>Prevenci&#x00F3;n de errores (legales, datos, etc)</p>
				</td>
				<td>
					<p>10</p>
				</td>
				<td>
					<p>13,51</p>
				</td>
				<td>
					<p>15</p>
				</td>
				<td>
					<p>20,27</p>
				</td>
			</tr>
		 
		 </tbody>
		 </table>
		 <table-wrap-foot>
			<fn id="TF05">
			<p>na: no aplicable</p>
			</fn>
		  </table-wrap-foot>
		 </table-wrap>
		
		<p>A continuaci&#x00F3;n se inici&#x00F3; la revisi&#x00F3;n manual de los criterios para los que se recomendaba, y para los que el programa no pudo realizar el an&#x00E1;lisis autom&#x00E1;tico. Esta revisi&#x00F3;n, larga y exhaustiva, se ha realizado con la ayuda de la extensi&#x00F3;n “Web Developer” 1.1.9 para el navegador Firefox, extensi&#x00F3;n que incluye funciones para facilitar la visualizaci&#x00F3;n de determinados elementos de la p&#x00E1;gina que permanecen ocultos en un uso normal de la misma (Hojas de estilo CSS, opciones de los formularios, enlaces y direccionamiento de los mismos, atributos de las im&#x00E1;genes, etc.) (Lauke, <xref ref-type="bibr" rid="CIT09">2005</xref>). Esta fase ha dado los siguientes resultados. </p>
		
		<p>Entre los criterios de conformidad que requieren revisi&#x00F3;n, de forma parcial, encontramos: siete que son exigibles para el nivel de conformidad AA, tanto en la p&#x00E1;gina principal como en la de estudiantes, y 15 y 13 respectivamente, para el nivel A.  </p>
		
		<p>Tras la comprobaci&#x00F3;n de los criterios que TAW recomienda revisar, encontramos (<xref ref-type="table" rid="T6">Tabla VI</xref>): </p>
		
		<table-wrap id="T6">
		<label>Tabla VI</label>
		<caption>
		<title>Resultado de la revisi&#x00F3;n en los &#x00ED;tems en los que TAW recomienda: “Requiere revisi&#x00F3;n manual”</title>
		</caption>
		 <table frame="hsides" rules="groups">
        <thead>
		
			<tr>
				<th></th>
				<th></th>
				<th></th>
				<th>
					<p>Principal</p>
				</th>
				<th></th>
				<th></th>
				<th></th>
				<th>
					<p>Estudiantes</p>
				</th>
				<th></th>
				<th></th>
				<th></th>
			</tr>
			
		</thead>
        
		<tbody>	
			
			<tr>
				<th  colspan="2">
					<p>Nivel/Criterio</p>
				</th>
				<th>
					<p>Revisar</p>
				</th>
				<th>
					<p>Cumple</p>
				</th>
				<th>
					<p>Errores</p>
				</th>
				<th>
					<p>na*</p>
				</th>
				<th>
					<p>Revisar</p>
				</th>
				<th>
					<p>Cumple</p>
				</th>
				<th>
					<p>Errores</p>
				</th>
				<th>
					<p>na*</p>
				</th>
				<th>
				</th>
			</tr>
		
         
			<tr>
							<td  rowspan="15">
								<p>A</p>
							</td>
							<td>
								<p>1.1.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>13</p>
							</td>
							<td>
								<p>8</p>
							</td>
							<td>
								<p>5</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>17</p>
							</td>
							<td>
								<p>13</p>
							</td>
							<td>
								<p>4</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.2.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.2.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.2.3</p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.3.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>5</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>5</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>7</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>7</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.3.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>66</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>66</p>
							</td>
							<td>
								<p>65</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>65</p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.4.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p>0</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.1.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>22</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>22</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>21</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>21</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>40</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>40</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>31</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>31</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>73</p>
							</td>
							<td>
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>72</p>
							</td>
							<td>
								<p>72</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.3</p>
							</td>
							<td>
								<p>62</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>62</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>61</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>61</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.4</p>
							</td>
							<td>
								<p>14</p>
							</td>
							<td>
								<p>12</p>
							</td>
							<td>
								<p>2</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>21</p>
							</td>
							<td>
								<p>17</p>
							</td>
							<td>
								<p>4</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.3.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>65</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>65</p>
							</td>
							<td>
								<p>59</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>59</p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>4.1.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>20</p>
							</td>
							<td>
								<p>2</p>
							</td>
							<td>
								<p>18</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>24</p>
							</td>
							<td>
								<p>4</p>
							</td>
							<td>
								<p>20</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>4.1.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>0</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td  rowspan="7">
								<p>AA</p>
							</td>
							<td>
								<p>1.2.4</p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.2.5</p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.4.4</p>
							</td>
							<td>
								<p>22</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>22</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>20</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>20</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.6</p>
							</td>
							<td>
								<p>64</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>64</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>68</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>68</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.7</p>
							</td>
							<td>
								<p>17</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>17</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>19</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>19</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.3.3</p>
							</td>
							<td>
								<p>63</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>63</p>
							</td>
							<td>
								<p>59</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>59</p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.3.4</p>
							</td>
							<td>
								<p>63</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>63</p>
							</td>
							<td>
								<p>59</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>59</p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td  colspan="2">
								<p>Totales</p>
							</td>
							<td>
								<p>647</p>
							</td>
							<td>
								<p>95</p>
							</td>
							<td>
								<p>259</p>
							</td>
							<td>
								<p>293</p>
							</td>
							<td>
								<p>618</p>
							</td>
							<td>
								<p>106</p>
							</td>
							<td>
								<p>255</p>
							</td>
							<td>
								<p>257</p>
							</td>
							<td>
							</td>
						</tr>
		 
		 </tbody>
		 </table>
		 <table-wrap-foot>
			<fn id="TF06">
			<p>na: no aplicable</p>
			</fn>
		  </table-wrap-foot>
		 </table-wrap>		<!-- FINAL TABLA VI -->
		
		<p>- En la p&#x00E1;gina principal: 14,68 % de criterios que se cumplen; 40,03 % en los que se encuentran errores; y 45,29 % en los que no se puede aplicar el an&#x00E1;lisis. </p>
		
		<p>- En la p&#x00E1;gina de estudiantes: 17,15 % de criterios que se cumplen; 41,26 % con errores; y 41,59 % en los que no es de aplicaci&#x00F3;n el an&#x00E1;lisis. </p>
		
		<p>Resultados de la revisi&#x00F3;n de los criterios para los que al programa le fue “Imposible realizar comprobaci&#x00F3;n autom&#x00E1;tica” (<xref ref-type="table" rid="T7">Tabla VII</xref>): </p>
		
		<table-wrap id="T7">
		<label>Tabla VII</label>
		<caption>
		<title>Resultado de la revisi&#x00F3;n en los &#x00ED;tems en los que TAW se&#x00F1;ala “Imposible realizar comprobaci&#x00F3;n autom&#x00E1;tica”</title>
		</caption>
		 <table frame="hsides" rules="groups">
        <thead>
		
			<tr>
				<th  colspan="2"></th>
				<th  colspan="4">
					<p>Principal</p>
				</th>
				<th  colspan="4">
					<p>Estudiantes</p>
				</th>
			</tr>
			
		</thead>
        
		<tbody>	
			
			<tr>
				<th  colspan="2">
					<p> Nivel/Criterio</p>
				</th>
				<th  colspan="2">
					<p>Revisar</p>
				</th>
				<th>
					<p>Cumple</p>
				</th>
				<th>
					<p>Errores</p>
				</th>
				<th>
					<p>na*</p>
				</th>
				<th>
					<p>Revisar</p>
				</th>
				<th>
					<p>Cumple</p>
				</th>
				<th>
					<p>Errores</p>
				</th>
				<th>
					<p>na*</p>
				</th>
			</tr>
        
		
         
			<tr>
							<td  rowspan="13">
								<p>A</p>
							</td>
							<td>
								<p>1.3.3</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.4.1</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.1.1</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>51</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>51</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>53</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>53</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.1.2</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>73</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>73</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.2.1</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.2.2</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.3.1</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.1</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>34</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>34</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>43</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>43</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.3</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>12</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>12</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>13</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>13</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.1.1</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>2</p>
							</td>
							<td>
								<p>2</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.2.1</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>44</p>
							</td>
							<td>
								<p>30</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>48</p>
							</td>
							<td>
								<p>26</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.2.2</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>58</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>58</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>59</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>59</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>4.1.2</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>42</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>42</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>42</p>
							</td>
							<td>
								<p>2</p>
							</td>
							<td>
								<p>40</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td  rowspan="9">
								<p>AA</p>
							</td>
							<td>
								<p>1.4.3</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>32</p>
							</td>
							<td>
								<p>42</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>41</p>
							</td>
							<td>
								<p>33</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>1.4.5</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.5</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>14</p>
							</td>
							<td>
								<p>60</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>17</p>
							</td>
							<td>
								<p>57</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>2.4.7</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>57</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>57</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>55</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>55</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.1.2</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.2.3</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>4</p>
							</td>
							<td>
								<p>70</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p>68</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.2.4</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>22</p>
							</td>
							<td>
								<p>52</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p>33</p>
							</td>
							<td>
								<p>41</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.3.3</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>3.3.4</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>Totales</p>
							</td>
							<td  colspan="2">
								<p>1220</p>
							</td>
							<td>
								<p>118</p>
							</td>
							<td>
								<p>879</p>
							</td>
							<td>
								<p>223</p>
							</td>
							<td>
								<p>1227</p>
							</td>
							<td>
								<p>148</p>
							</td>
							<td>
								<p>857</p>
							</td>
							<td>
								<p>222</p>
							</td>
						</tr>
		 
		 </tbody>
		 </table>
		 <table-wrap-foot>
			<fn id="TF07">
			<p>na: no aplicable</p>
			</fn>
		  </table-wrap-foot>
		 </table-wrap>			<!-- FINAL TABLA VII -->
		
		<p>- P&#x00E1;gina principal: 9,67 % supera el criterio de conformidad establecido; 72,05 % contiene errores; y al 18,28 % no es aplicable el an&#x00E1;lisis, por no contener ese tipo de elementos. </p>
		
		<p>- P&#x00E1;gina de estudiantes: 12,06 % cumplen el criterio de conformidad; 69,85 % en el que se detectan errores; y al 18,09 % no es de aplicaci&#x00F3;n el an&#x00E1;lisis. </p>
		
		<p>Una vez computados los resultados del an&#x00E1;lisis autom&#x00E1;tico y los de la revisi&#x00F3;n manual, los clasificamos en tres bloques: a) criterios que se cumplen, b) criterios con errores y, c) criterios no evaluables (na) (<xref ref-type="table" rid="T8">Tabla VIII</xref>). </p>
		
		<table-wrap id="T8">
		<label>Tabla VIII</label>
		<caption>
		<title>C&#x00F3;mputo de resultados de la revisi&#x00F3;n autom&#x00E1;tica y manual, criterios de las prioridades A y AA que se cumplen en su totalidad o en parte, los que contienen errores y en los que no es de aplicaci&#x00F3;n (na); n&#x00FA;mero de universidades a las que afectan</title>
		</caption>
		 <table frame="hsides" rules="groups">
        <thead>
		
			<tr>
				<th>
					<p></p>
				</th>
				<th>
				</th>
				<th>
					<p></p>
				</th>
				<th  colspan="3">
					<p>Principal</p>
				</th>
				<th>
					<p></p>
				</th>
				<th  colspan="3">
					<p>Estudiantes</p>
				</th>
			</tr>
			
		</thead>
        
		<tbody>	
			
			<tr>
				<th  colspan="3" rowspan="2">
					<p>Principio, Pauta, Criterio</p>
				</th>
				<th>
					<p>Cumple</p>
				</th>
				<th>
					<p>Errores</p>
				</th>
				<th>
					<p>na*</p>
				</th>
				<th>
					<p></p>
				</th>
				<th>
					<p>Cumple</p>
				</th>
				<th>
					<p>Errores</p>
				</th>
				<th>
					<p>na*</p>
				</th>
			</tr>
			<tr>
				<th>
					<p>Nº Univ.</p>
				</th>
				<th>
					<p>Nº Univ.</p>
				</th>
				<th>
					<p>Nº Univ.</p>
				</th>
				<th>
					<p></p>
				</th>
				<th>
					<p>Nº Univ.</p>
				</th>
				<th>
					<p>Nº Univ.</p>
				</th>
				<th>
					<p>Nº Univ.</p>
				</th>
			</tr>
        
		
         
			<tr>
							<td>
								<p>P1</p>
							</td>
							<td>
								<p>1.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>1.1.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>9</p>
							</td>
							<td>
								<p>65</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>14</p>
							</td>
							<td>
								<p>60</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>1.2.1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.2.2</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.2.3</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.2.4</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.2.5</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.3</p>
							</td>
							<td>
								<p>1.3.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>18</p>
							</td>
							<td>
								<p>56</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>14</p>
							</td>
							<td>
								<p>60</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.3.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>71</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>4</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>70</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.3.3</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.4</p>
							</td>
							<td>
								<p>1.4.1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.4.2</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.4.3</p>
							</td>
							<td>
								<p>32</p>
							</td>
							<td>
								<p>42</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>41</p>
							</td>
							<td>
								<p>33</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.4.4</p>
							</td>
							<td>
								<p>11</p>
							</td>
							<td>
								<p>63</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>11</p>
							</td>
							<td>
								<p>63</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>1.4.5</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>P2</p>
							</td>
							<td>
								<p>2.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>2.1.1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2.1.2</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>2.2.1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2.2.2</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2.3</p>
							</td>
							<td>
								<p>2.3.1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2.4</p>
							</td>
							<td>
								<p>2.4.1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2.4.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>73</p>
							</td>
							<td>
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>72</p>
							</td>
							<td>
								<p>2</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2.4.3</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2.4.4</p>
							</td>
							<td>
								<p>33</p>
							</td>
							<td>
								<p>41</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>30</p>
							</td>
							<td>
								<p>44</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2.4.5</p>
							</td>
							<td>
								<p>14</p>
							</td>
							<td>
								<p>60</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>17</p>
							</td>
							<td>
								<p>57</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2.4.6</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>64</p>
							</td>
							<td>
								<p>10</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>68</p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>2.4.7</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>P3</p>
							</td>
							<td>
								<p>3.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>3.1.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>56</p>
							</td>
							<td>
								<p>18</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>54</p>
							</td>
							<td>
								<p>20</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>3.1.2</p>
							</td>

							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>3.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>3.2.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>44</p>
							</td>
							<td>
								<p>30</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>48</p>
							</td>
							<td>
								<p>26</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>3.2.2</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>3.2.3</p>
							</td>
							<td>
								<p>4</p>
							</td>
							<td>
								<p>70</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>6</p>
							</td>
							<td>
								<p>68</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>3.2.4</p>
							</td>
							<td>
								<p>22</p>
							</td>
							<td>
								<p>52</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>33</p>
							</td>
							<td>
								<p>41</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>3.3</p>
							</td>
							<td>
								<p>3.3.1</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>3.3.2</p>
							</td>
							<td>
								<p>41</p>
							</td>
							<td>
								<p>23</p>
							</td>
							<td>
								<p>10</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>37</p>
							</td>
							<td>
								<p>25</p>
							</td>
							<td>
								<p>12</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>3.3.3</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>3.3.4</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>1</p>
							</td>
							<td>
								<p>73</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>P4</p>
							</td>
							<td>
								<p>4.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>4.1.1</p>
							</td>
							<td>
								<p>9</p>
							</td>
							<td>
								<p>65</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>9</p>
							</td>
							<td>
								<p>65</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>4.1.2</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>74</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
							<td>
								<p>3</p>
							</td>
							<td>
								<p>71</p>
							</td>
							<td>
								<p></p>
							</td>
						</tr>
		 
		 </tbody>
		 </table>
		 <table-wrap-foot>
			<fn id="TF08">
			<p>na: no aplicable</p>
			</fn>
		  </table-wrap-foot>
		 </table-wrap>			<!-- FINAL TABLA VIII -->
		
		<p>a) Encontramos 14 criterios (de 38) que se cumplen, aunque ninguno de ellos en el 100 % de universidades. En la p&#x00E1;gina principal el porcentaje oscila entre el 98,65 % del criterio 2.4.2 (en 73 de las 74 universidades); y el 4,05 % del criterio 1.3.2 (en 3 de ellas). En la de estudiantes el porcentaje de cumplimiento oscila entre el 97,30 % del criterio 2.4.2 (en 72 de las 74 universidades); y el 4,05 % del criterio 4.1.2 (en 3 de ellas). </p>
		
		<p>b) Criterios que contienen errores: en esta situaci&#x00F3;n se halla el 100 % de los evaluables y ocurre, adem&#x00E1;s, en un n&#x00FA;mero alto de universidades, tanto en la p&#x00E1;gina principal como en la de estudiantes (con la excepci&#x00F3;n del criterio 2.4.2). </p>
		
		<p>c) Encontramos 15 criterios a los que no es de aplicaci&#x00F3;n el an&#x00E1;lisis, destacando que en el 86,66 % de los casos la “<italic>no aplicabilidad</italic>” de la norma incide en el 100 % de ellos. </p>
		
		<p>Atendiendo a los cuatro principios con sus respectivas pautas y criterios, encontramos:  </p>
		
		<p>En cuanto al principio 1 (P1: Perceptible): </p>
		
		<p>- El criterio 1.1.1, &#x00FA;nico de la Pauta 1.1 (todo contenido no textual debe tener una alternativa textual), se cumple en las p&#x00E1;ginas principal y de estudiantes de 9 (12,16 %) y 14 (18,92 %) universidades respectivamente, y presenta errores en el resto. </p>
		
		<p>- La Pauta 1.2 tiene un objetivo similar a la anterior, pero con los medios tempodependientes (audio, v&#x00ED;deo, subt&#x00ED;tulos, etc.). Ninguno de los criterios de &#x00E9;sta es de aplicaci&#x00F3;n, por tanto no provoca errores de accesibilidad.  </p>
		
		<p>- De los tres criterios de la Pauta 1.3 (secuencia de contenidos y de sus relaciones para no perder informaci&#x00F3;n); se cumplen el 1.3.1 en la p&#x00E1;gina principal de 18 universidades (24,32 %), y en la de estudiantes de 14 (18,92 %); y el 1.3.2 en 3 (4,05 %) y 4 (5,40 %) de ellas, no siendo de aplicaci&#x00F3;n en el resto. El punto 1.3.3 presenta errores en el 100 % de universidades. </p>
		
		<p>- La Pauta 1.4, formada por cinco criterios (separaci&#x00F3;n entre primer plano y fondo en imagen, sonido o texto), se cumplen dos (relaci&#x00F3;n de contraste entre texto y fondo y posibilidad de ampliaci&#x00F3;n de texto), en parte de las universidades: el 1.4.3, en la p&#x00E1;gina principal de 32 (43,24 %) y en la de estudiantes de 41 (55,40 %); y el 1.4.4, en ambas p&#x00E1;ginas de 11 de ellas (14,86 %). Otros dos (1.4.1 y 1.4.2) no son de aplicaci&#x00F3;n, y el resto presenta errores. </p>
		
		<p>El an&#x00E1;lisis del Principio 2 (P2: Operable) revela los siguientes datos: </p>
		
		<p>- La Pauta 2.1 (acceso mediante teclado a todas las funciones de las p&#x00E1;ginas), presenta errores en la totalidad de las universidades. </p>
		
		<p>- Los dos criterios de la Pauta 2.2 (control del tiempo, actualizaci&#x00F3;n y carga de contenidos) se reparten entre la no aplicaci&#x00F3;n del an&#x00E1;lisis (2.2.1) y los errores del criterio 2.2.2, en el 100 % de la muestra. </p>
		
		<p>- Para el &#x00FA;nico criterio de la Pauta 2.3, no es de aplicaci&#x00F3;n el an&#x00E1;lisis. </p>
		
		<p>- En la Pauta 2.4 (ayudas a la navegaci&#x00F3;n y las b&#x00FA;squedas), se cumplen, en parte, tres de los siete criterios. El 2.4.2 (titulado de las p&#x00E1;ginas), es el de mayor cumplimiento: p&#x00E1;gina principal de 73 universidades (98,65 %) y p&#x00E1;gina de estudiantes de 72 de ellas (97,30 %). Los criterios 2.4.4 y 2.4.5 (claridad en los enlaces y v&#x00ED;as de navegaci&#x00F3;n) se cumplen en la p&#x00E1;gina principal de 33 y 14 universidades respectivamente, y en la de estudiantes de 30 y 17 de ellas; presentando errores el resto de criterios en la mayor parte de la muestra. </p>
		
		<p>En el Principio 3 (P3: Comprensible) encontramos los siguientes resultados: </p>
		
		<p>- En la Pauta 3.1 (los contenidos textuales deben ser legibles y comprensibles), el criterio 3.1.1 (idioma de la p&#x00E1;gina) se cumple en la p&#x00E1;gina principal de 56 universidades (75,67 %) y en la de estudiantes de 54 (72,97 %). El otro criterio (3.1.2 – idioma de las partes) presenta errores en la totalidad de la muestra. </p>
		
		<p>- La Pauta 3.2 (las operaciones que realizamos sobre una p&#x00E1;gina deben ser predecibles), se cumple, en parte, en tres de los cuatro criterios que la forman, aunque en menos de la mitad de las universidades. Esta pauta presenta errores en todos sus criterios. </p>
		
		<p>- Finalmente, la Pauta 3.3 (ayuda para evitar y corregir errores), se muestra como “<italic>no aplicable</italic>” en la totalidad de la muestra en tres de los criterios (3.3.1, 3.3.3 y 3.3.4), mientras que el 3.3.2 (instrucciones o etiquetas para la introducci&#x00F3;n de datos) se cumple en la p&#x00E1;gina principal de 41 (55,40 %), y en la de estudiantes de 37 (50 %); presenta errores en la p&#x00E1;gina principal de 23 y en la de estudiantes de 25; no es de aplicaci&#x00F3;n en las restantes. </p>
		
		<p>El Principio 4 (Robusto) y su Pauta 4.1 (hacer compatible el contenido de la p&#x00E1;gina con otras aplicaciones y con posibles ayudas t&#x00E9;cnicas), contiene s&#x00F3;lo dos criterios: el primero (4.1.1) se cumple en las dos p&#x00E1;ginas analizadas de nueve universidades (12,16 %) y presenta errores en el resto; mientras que el segundo (4.1.2) se cumple s&#x00F3;lo en la p&#x00E1;gina de estudiantes de tres universidades (4,05 %), presentando errores en el resto. </p>
		
		<p>El resultado de la aplicaci&#x00F3;n del an&#x00E1;lisis a las universidades espa&#x00F1;olas permite constatar (<xref ref-type="table" rid="T9">Tabla IX</xref>) que ninguna de ellas cumple al 100 % con los requisitos de accesibilidad de la norma WCAG 2, observando que la horquilla de cumplimiento oscila entre el 65,79 % de la de Granada, y el 36,84 % de la Pontificia de Salamanca, en la p&#x00E1;gina principal; y entre el 68,42 % de la de Granada, y el 36,84 de la de Navarra, en la p&#x00E1;gina de estudiantes. </p>
		
		<table-wrap id="T9">
		<label>Tabla IX</label>
		<caption>
		<title>Listado alfab&#x00E9;tico de las universidades espa&#x00F1;olas con el porcentaje de cumplimiento de los criterios de conformidad WCAG 2, para los niveles A y AA, en las p&#x00E1;ginas analizadas</title>
		</caption>
		 <table frame="hsides" rules="groups">
        <thead>
		
			<tr>
				<th  rowspan="2">
					<p>Universidad</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
				<th>
				</th>
				<th  rowspan="2">
					<p>Universidad</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
				<th>
					<p>%</p>
				</th>
			</tr>
		</thead>
        <tbody>
			<tr>
				<th>
					<p>Entr.*</p>
				</th>
				<th>
					<p>Estud.*</p>
				</th>
				<th>
				</th>
				<th>
					<p>Entr.*</p>
				</th>
				<th>
					<p>Estud.*</p>
				</th>
			</tr>
        
		
         
			<tr>
							<td>
								<p>A Coru&#x00F1;a</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Jaume I</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>A Distancia de Madrid</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>La Laguna</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Abat Oliba</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>La Rioja</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Alcal&#x00E1;</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Las Palmas Gran Canaria</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Alfonso X El Sabio</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Le&#x00F3;n</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
								<p>57,89</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Alicante</p>
							</td>
							<td>
								<p>60,53</p>
							</td>
							<td>
								<p>63,16</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Lleida</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Almer&#x00ED;a</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>M&#x00E1;laga</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
								<p>57,89</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Antonio de Nebrija</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Miguel Hern&#x00E1;ndez</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Aut&#x00F3;noma de Barcelona</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Mondragon</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Aut&#x00F3;noma de Madrid</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Murcia</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Barcelona</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Navarra</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>36,84</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Burgos</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Oberta de Catalunya</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>C&#x00E1;diz</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Oviedo</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Camilo Jos&#x00E9; Cela</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Pablo Olavide</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Cantabria</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Pa&#x00ED;s Vasco</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Cardenal Herrera</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Polit&#x00E9;cnica de Cartagena</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Carlos III de Madrid</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Polit&#x00E9;cnica de Catalunya</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Castilla La Mancha</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Polit&#x00E9;cnica de Madrid</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Cat&#x00F3;lica de &#x00C1;vila</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Polit&#x00E8;cnica de Val&#x00E8;ncia</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Cat&#x00F3;lica de Valencia</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Pompeu Fabra</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Cat&#x00F3;lica San Antonio</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Pontificia de Comillas</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Complutense de Madrid</p>
							</td>
							<td>
								<p>57,89</p>
							</td>
							<td>
								<p>60,53</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Pontificia de Salamanca</p>
							</td>
							<td>
								<p>36,84</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>C&#x00F3;rdoba</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>P&#x00FA;blica de Navarra</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Deusto</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Ramon Llull</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Europea de Madrid</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Rey Juan Carlos</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Eur. Miguel de Cervantes</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Rovira i Virgili</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>57,89</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Extremadura</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Salamanca</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Francisco de Vitoria</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>San Jorge</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Girona</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>San Pablo</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Granada</p>
							</td>
							<td>
								<p>65,79</p>
							</td>
							<td>
								<p>68,42</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Santiago Compostela</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Huelva</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Sevilla</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>IE Universidad</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>UNED</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Illes Balears</p>
							</td>
							<td>
								<p>57,89</p>
							</td>
							<td>
								<p>57,89</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Val&#x00E8;ncia</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>42,11</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Intern. de Andaluc&#x00ED;a</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
								<p>39,47</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Valladolid</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Intern. de Catalunya</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
								<p>50,00</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Vic</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Intern. Men&#x00E9;ndez Pelayo</p>
							</td>
							<td>
								<p>44,74</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Vigo</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
						</tr>
						<tr>
							<td>
								<p>Ja&#x00E9;n</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
								<p>55,26</p>
							</td>
							<td>
							</td>
							<td>
								<p>Zaragoza</p>
							</td>
							<td>
								<p>47,37</p>
							</td>
							<td>
								<p>52,63</p>
							</td>
						</tr>
		 
		 </tbody>
		 </table>
		 <table-wrap-foot>
			<fn id="TF09">
			<p>Entr.: P&#x00E1;gina principal o de entrada al sitio, Estud.: P&#x00E1;gina de estudiantes o alumnos</p>
			</fn>
		  </table-wrap-foot>
		 </table-wrap>			FINAL TABLA IX
		
		</sec>
		
		
		<sec id="S7">
		<title>7. DISCUSI&#x00D3;N Y CONCLUSIONES </title>
		
		<p>El principal objetivo del presente trabajo ha sido determinar el nivel de accesibilidad de las p&#x00E1;ginas principales y de estudiantes de los sitios web de las distintas Universidades espa&#x00F1;olas de acuerdo con la norma WCAG 2.0. Los resultados encontrados, llevan a afirmar que los sitios web de las mismas siguen conteniendo diferentes errores que hacen dif&#x00ED;cil su acceso a diversos colectivos, al igual que se&#x00F1;alaban estudios previos (Alba y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT01">2003</xref>; Ribera y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT12">2009</xref>; Rocha y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT13">2011</xref>; Rodr&#x00ED;guezy otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT14">2006</xref>; T&#x00E9;rmens y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT17">2003</xref>; T&#x00E9;rmens, <xref ref-type="bibr" rid="CIT18">2002</xref>; Toledo, <xref ref-type="bibr" rid="CIT19">2001</xref>). Aun con la precauci&#x00F3;n que supone comparar los resultados del presente estudio con &#x00E9;stos, puesto que en nuestro caso se utiliza una norma diferente de an&#x00E1;lisis (WCAG 2.0), m&#x00E1;s actual, precisa y verificable y, sobre la que poco se ha indagado en nuestro pa&#x00ED;s; mientras que los estudios aludidos realizaron los an&#x00E1;lisis de acuerdo con la norma WCAG 1.0. </p>
		
		<p>De los datos obtenidos podemos establecer una primera conclusi&#x00F3;n: despu&#x00E9;s de revisar autom&#x00E1;tica y manualmente los Principios, Pautas y Criterios de conformidad de la norma WCAG 2.0 (en sus niveles de prioridad A y AA), se constata que ni una sola de las universidades espa&#x00F1;olas cumple con los requisitos de accesibilidad de dicha norma al 100%, aunque la que mejor se encuentra y m&#x00E1;s se aproxima es la universidad de Granada, seguida de la de Alicante. Resultados que var&#x00ED;an respecto a los hallados en estudios anteriores (que situaban en los primeros lugares universidades como la Polit&#x00E9;cnica de Cartagena, la de Sevilla o la de Oviedo) (Ribera y otros, <xref ref-type="bibr" rid="CIT12">2009</xref>), que analizaban el nivel de accesibilidad de acuerdo con la norma WCAG 1.0. </p>
		
		<p>En el c&#x00F3;mputo global de resultados se observa que se supera un 13,12 % de criterios en la p&#x00E1;gina principal y un 13,12 % en la de estudiantes. Se detectan errores en el 52,10 % de criterios en la p&#x00E1;gina principal y en el 51,32 % en la de estudiantes; mientras que el an&#x00E1;lisis no es aplicable en un 34 % de criterios aproximadamente.  </p>
		
		<p>Teniendo en cuenta los principios de manera separada, encontramos que el Principio 3 (“Comprensibilidad”) es el que se cumple en un mayor porcentaje (22,57 % en la p&#x00E1;gina principal y 24,05 en la de estudiantes), aunque si contemplamos de manera conjunta los criterios que se cumplen y los que no provocan problemas de accesibilidad (por no estar presentes sus contenidos), comprobamos que es el Principio 1 (“Perceptibilidad”) el que presenta menos problemas de accesibilidad (en un 63,90 % de la muestra, en la p&#x00E1;gina principal, y un 64,86 %, en la de estudiantes). </p>
		
		<p>El Principio 2 (“Operabilidad”) es el segundo en porcentaje de criterios aprobados (13,51 % en la p&#x00E1;gina principal y 13,40 % en la de estudiantes), pero presenta un gran n&#x00FA;mero de errores (en torno al 69 % en cualquiera de las p&#x00E1;ginas). </p>
		
		<p>El Principio 4 (“Robustez”) es el que menos se cumple (6,08 % de universidades en la p&#x00E1;gina principal y 8,10 % en la de estudiantes), constatando que las mayores dificultades de accesibilidad se dan en la compatibilidad con aplicaciones y ayudas t&#x00E9;cnicas. </p>
		
		<p>Si bien asumimos como limitaci&#x00F3;n del estudio haber centrado el an&#x00E1;lisis en solo dos p&#x00E1;ginas (lo que podr&#x00ED;a considerarse insuficiente dado el gran n&#x00FA;mero de p&#x00E1;ginas que incluyen algunos sitios web), sin embargo, es preciso resaltar que el hecho de tener que acceder a trav&#x00E9;s de la p&#x00E1;gina principal a los distintos lugares (en la mayor&#x00ED;a de los casos), provoca que los posibles problemas de acceso en ella, determinen el acceso a las siguientes. A pesar de esta posible limitaci&#x00F3;n, creemos que los resultados obtenidos, aplicando la norma WCAG 2.0, son novedosos y relevantes; al poner de relieve el gran n&#x00FA;mero de errores detectados y el moderado cumplimiento de los requisitos de accesibilidad. Dada la repercusi&#x00F3;n que ello puede tener en el acceso a la web de personas con discapacidad, parece oportuno recomendar la necesidad de que los webmasters, encargados del dise&#x00F1;o y mantenimiento de los sitios web de las universidades, hagan las adaptaciones oportunas para que estos sitios sean cada vez no s&#x00F3;lo m&#x00E1;s atractivos y din&#x00E1;micos; sino m&#x00E1;s cercanos y adaptados a cualquier persona que pretenda navegar a trav&#x00E9;s de ellos, localizar la informaci&#x00F3;n o el conocimiento. Propuesta que se sostiene en las recomendaciones espec&#x00ED;ficas acerca de la accesibilidad web, que defiende la conveniencia de que los contenidos est&#x00E9;n accesibles para cualquier usuario, independientemente de sus condiciones personales o contexto de navegaci&#x00F3;n (Greeff y Kotz&#x00E9;, <xref ref-type="bibr" rid="CIT05">2009</xref>; Harper y Yesilada, <xref ref-type="bibr" rid="CIT06">2008</xref>). </p>
			
			
			</sec>
	

	</body>

	<back>
		
		<ref-list>
			<title>BIBLIOGRAF&#x00CD;A</title>

			<ref id="CIT01">
			<element-citation publication-type="journal">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Alba Pastor</surname>
				  <given-names>C.</given-names>
				  </name>
				  <name>
				  <surname>Ruiz</surname>
				  <given-names>N.</given-names>
				  </name>	
				  <name>
				  <surname>Zubillaga</surname>
				  <given-names>A.</given-names>
				  </name>		   	 	  
			  </person-group>
			  <year>2003</year>
			  <article-title>Educaci&#x00F3;n superior y discapacidad: accesibilidad de las p&#x00E1;ginas web de las universidades estatales</article-title>  
			  <source>Comunicaci&#x00F3;n y pedagog&#x00ED;a: Nuevas tecnolog&#x00ED;as y recursos did&#x00E1;cticos</source> 
			  <issue>188</issue> 
			  <fpage>25</fpage>   
			  <lpage>31</lpage> 
			</element-citation>
			</ref>

			<ref id="CIT02"> 
			<element-citation publication-type="report">
			  <collab>CITIC, Centro Tecnol&#x00F3;gico</collab>	  	  	  
			  <year>s. f.</year> 
			  <source>TAW - Servicios de accesibilidad y movilidad web</source>
			  <comment>Disponible en: http://www.tawdis.net/ [consulta: 23/02/2013]</comment>    
			</element-citation>
			</ref>

			<ref id="CIT03">
			<element-citation publication-type="report">
			  <collab>Fundaci&#x00F3;n Sidar</collab>	  	  	  
			  <year>s. f.</year> 
			  <source>Pautas de Accesibilidad para el Contenido Web (WCAG) 2.0</source>
			  <comment>Disponible en: http://www.sidar.org/traducciones/wcag20/es/ [consulta: 20/02/2013]</comment>    
			</element-citation>
			</ref>

			<ref id="CIT04">
			<element-citation publication-type="journal">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Garc&#x00ED;a</surname>
				  <given-names>J.</given-names>
				  </name> 	   	   
			  </person-group>
			  <year>2006</year>  
			  <article-title>Test de accesibilidad web (TAW)</article-title>
			  <source>Boletic</source>
			  <comment>Disponible en: http://www.astic.es/sites/default/files/articulosboletic/mono4_3.pdf [consulta: 01/03/2013]</comment>    
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT05">
			<element-citation publication-type="conf-proc">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Greeff</surname>
				  <given-names>M.</given-names>
				  </name> 
				  <name>
				  <surname>Kotz&#x00E9;</surname>
				  <given-names>P.</given-names>
				  </name> 		     	 	   
			  </person-group>
			  <year>2009</year>  
			  <chapter-title>A lightweight methodology to improve web accessibility</chapter-title>
			  <source>Proceedings of the 2009 Annual Research Conference of the South African Institute of Computer Scientists and Information Technologists. Presentado en SAICSIT ’09</source>
			  <publisher-loc>New York, USA</publisher-loc>
			  <publisher-name>ACM Press</publisher-name>
			  <comment>pp. 30–39</comment>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT06">
			<element-citation publication-type="book">
			  <person-group person-group-type="editor">
				  <name>
				  <surname>Harper</surname>
				  <given-names>S.</given-names>
				  </name>	
				  <name>
				  <surname>Yesilada</surname>
				  <given-names>Y.</given-names>
				  </name>		    	  
			  </person-group>
			  <year>2008</year>  
			  <chapter-title>Web accessibility and guidelines</chapter-title>
			  <source>Web Accessibility: A Foundation for Research</source>
			  <publisher-loc>New York</publisher-loc>
			  <publisher-name>Springer</publisher-name>
			  <comment>pp. 61–78</comment>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT07">
			<element-citation publication-type="journal">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Hassan Montero</surname>
				  <given-names>Y.</given-names>
				  </name>
				  <name>
				  <surname>Mart&#x00ED;n Fern&#x00E1;ndez</surname>
				  <given-names>F. J.</given-names>
				  </name>	  	  	  
			  </person-group>
			  <year>2004</year>  
			  <article-title>Propuesta de adaptaci&#x00F3;n de la metodolog&#x00ED;a de dise&#x00F1;o centrado en el usuario para el desarrollo de sitios web accesibles</article-title>
			  <source>Revista Espa&#x00F1;ola de Documentaci&#x00F3;n Cient&#x00ED;fica</source>
			  <volume>27</volume>
			  <issue>3</issue>
			  <fpage>330</fpage>
			  <lpage>344</lpage>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT08">
			<element-citation publication-type="book">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Henry</surname>
				  <given-names>S. L.</given-names>
				  </name>	  	  
			  </person-group>
			  <year>2002</year>  
			  <chapter-title>Understanding Web Accessibility</chapter-title>
			  <source>Constructing Accessible Web Sites</source>
			  <publisher-loc>Birmingham, U.K.</publisher-loc>
			  <publisher-name>Glasshaus</publisher-name>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT09">
			<element-citation publication-type="journal">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Lauke</surname>
				  <given-names>P. H.</given-names>
				  </name> 	   	  	  
			  </person-group>
			  <year>2005</year>  
			  <article-title>Evaluating Web Sites for Accessibility With Firefox</article-title>
			  <source>Ariadne: Web Magazine for Information Professionals</source>
			  <comment>Disponible en: http://www.ariadne.ac.uk/issue44/lauke [consulta: 28/02/2013]</comment>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT10"> 
			<element-citation publication-type="report">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Marqu&#x00E8;s</surname>
				  <given-names>P.</given-names>
				  </name> 	   	  	  
			  </person-group>
			  <year>s. f.</year>  
			  <source>Internet, la entrada en una nueva era</source>
			  <comment>Disponible en: http://peremarques.pangea.org/nuevaera.htm [consulta: 18/02/2013]</comment>
			</element-citation> 
			</ref>


			<ref id="CIT11">
			<element-citation publication-type="report">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Pinto Mart&#x00ED;n</surname>
				  <given-names>M.</given-names>
				  </name> 	   	   	  	   	 	   
			  </person-group>
			  <year>2011</year>  
			  <source>Desarrollo de un sitio web corporativo accesible usando Drupal</source>
			  <comment>Disponible en: http://oa.upm.es/9304/ [consulta: 05/03/2013]</comment>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT12">
			<element-citation publication-type="journal">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Ribera</surname>
				  <given-names>M.</given-names>
				  </name>
				  <name>
				  <surname>T&#x00E9;rmens</surname>
				  <given-names>M.</given-names>
				  </name>	
				  <name>
				  <surname>Fr&#x00ED;as</surname>
				  <given-names>A.</given-names>
				  </name>		    	  	  
			  </person-group>
			  <year>2009</year>  
			  <article-title>La accessibilidad de las webs de las universidades espa&#x00F1;olas. Balance 2001-2006</article-title>
			  <source>Revista Espa&#x00F1;ola de Documentaci&#x00F3;n Cient&#x00ED;fica</source>
			  <volume>32</volume>
			  <issue>3</issue>
			  <fpage>66</fpage>
			  <lpage>88</lpage>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT13">
			<element-citation publication-type="journal">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Rocha</surname>
				  <given-names>R.</given-names>
				  </name>
				  <name>
				  <surname>Cobo</surname>
				  <given-names>A.</given-names>
				  </name>	
				  <name>
				  <surname>Alonso</surname>
				  <given-names>M.</given-names>
				  </name>		    	  	  
			  </person-group>
			  <year>2011</year>  
			  <article-title>Administraci&#x00F3;n electr&#x00F3;nica en las universidades p&#x00FA;blicas espa&#x00F1;olas</article-title>
			  <source>Revista Espa&#x00F1;ola de Documentaci&#x00F3;n Cient&#x00ED;fica</source>
			  <volume>34</volume>
			  <issue>4</issue>
			  <fpage>545</fpage>
			  <lpage>562</lpage>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT14">
			<element-citation publication-type="journal">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Rodr&#x00ED;guez</surname>
				  <given-names>D. J.</given-names>
				  </name>
				  <name>
				  <surname>Viera</surname>
				  <given-names>J. G.</given-names>
				  </name>	
				  <name>
				  <surname>Castillo</surname>
				  <given-names>J.</given-names>
				  </name>		    	  	  
			  </person-group>
			  <year>2006</year>  
			  <article-title>Universidad y Accesibilidad. Situaci&#x00F3;n en Espa&#x00F1;a</article-title>
			  <source>Revista Iberoamericana de Sistemas, Cibern&#x00E9;tica e Inform&#x00E1;tica</source>
			  <volume>3</volume>
			  <issue>2</issue>
			  <fpage>33</fpage>
			  <lpage>37</lpage>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT15">
			<element-citation publication-type="book">
			   <collab>SEDIC</collab> 
			  <year>2011</year>  
			  <source>T&#x00E9;cnicas y herramientas para evaluar la accesibilidad web</source>
			  <comment>Disponible en: http://www.sedic.es/autoformacion/accesibilidad/9-tecnicas-herramientas.html [consulta: 28/02/2013]</comment>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT16">
			<element-citation publication-type="journal">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Serrano Mascaraque</surname>
				  <given-names>E.</given-names>
				  </name> 
				  <name>
				  <surname>Moratilla Oca&#x00F1;a</surname>
				  <given-names>A.</given-names>
				  </name> 
				  <name>
				  <surname>Olmeda Martos</surname>
				  <given-names>I.</given-names>
				  </name> 	  	  	        
			  </person-group>
			  <year>2010</year>  
			  <article-title>M&#x00E9;trica para la evaluaci&#x00F3;n de la accesibilidad en Internet: propuesta y testeo</article-title>  
			  <source>Revista Espa&#x00F1;ola de Documentaci&#x00F3;n Cient&#x00ED;fica</source>
			  <volume>33</volume>
			  <issue>3</issue>
			  <fpage>378</fpage>
			  <lpage>396</lpage>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT17">
			<element-citation publication-type="journal">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>T&#x00E9;rmens Graells</surname>
				  <given-names>M.</given-names>
				  </name> 
				  <name>
				  <surname>Ribera Turr&#x00F3;</surname>
				  <given-names>M.</given-names>
				  </name> 
				  <name>
				  <surname>Sul&#x00E9; Duesa</surname>
				  <given-names>A.</given-names>
				  </name> 	  	  	        
			  </person-group>
			  <year>2003</year>  
			  <article-title>Nivel de accesibilidad de las sedes web de las universidades espa&#x00F1;olas</article-title>  
			  <source>Revista Espa&#x00F1;ola de Documentaci&#x00F3;n Cient&#x00ED;fica</source>
			  <volume>26</volume>
			  <issue>1</issue>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT18">
			<element-citation publication-type="conf-proc">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>T&#x00E9;rmens</surname>
				  <given-names>M.</given-names>
				  </name> 	  	  	        
			  </person-group>
			  <year>2002</year>  
			  <chapter-title>La accesibilidad en las Web de las universidades andaluzas</chapter-title>  
			  <source>XII Jornadas Bibliotecarias de Andaluc&#x00ED;a</source>
			  <publisher-loc>M&#x00E1;laga</publisher-loc>
			  <publisher-name>Asociaci&#x00F3;n Andaluza de Bibliotecarios</publisher-name>
			  <comment>pp. 213–225</comment>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT19">
			<element-citation publication-type="journal">
			  <person-group person-group-type="author">
				  <name>
				  <surname>Toledo</surname>
				  <given-names>P.</given-names>
				  </name> 	    	        
			  </person-group>
			  <year>2001</year>  
			  <article-title>La accesibilidad en las Web de las universidades andaluzas</article-title>
			  <source>Pixel-Bit: Revista de Medios y Educaci&#x00F3;n</source>
			  <issue>17</issue>
			  <fpage>53</fpage>
			  <lpage>66</lpage>
			</element-citation> 
			</ref>

			<ref id="CIT20">
			<element-citation publication-type="report">
			  <collab>W3C Working Group</collab> 	   	   	  	   	 	   
			  <year>2006</year>  
			  <source>Requirements for WCAG 2.0</source>
			  <comment>Disponible en: http://www.w3.org/TR/wcag2-req/ [consulta: 24/02/2013]</comment>
			</element-citation> 
			</ref>

		</ref-list>
		
	</back>
</article>
